‘We moeten strenger zijn voor voorlichters’

Wie een Bekende Nederlander interviewt, krijgt met diens voorlichter te maken. Meestal begint het bij inzage in de tekst, maar de eisen gaan steeds verder. Voorlichters proberen bijvoorbeeld te bedingen dat zij de foto’s mogen uitzoeken, of dat er bepaalde namen genoemd worden. Het werd Merijn Henfling, chef van PS van de Week van Het Parool, iets te gortig na een eis van de voorlichter van RTL. Rapper Willie Wartaal, die een nieuwe televisieshow presenteert, had op de vraag hoeveel hij had gelogen in het interview vrolijk ‘alles’ geantwoord. De RTL-voorlichter wilde dat in het stuk graag veranderd zien in ‘Alles, behalve wat ik zei over de kandidaten’. Daarop deed Henfling afgelopen weekend in zijn redactioneel commentaar een oproep aan zijn collega’s: ‘Zullen we als media eens afspreken collectief nee te gaan zeggen tegen idiote eisen van voorlichters?’ Hij kreeg veel bijval. ‘Er is altijd strijd geweest tussen voorlichters en journalisten, maar de grens verschuift.’

Waarom deed u die oproep?

‘Ik merk bij Het Parool, maar ook al eerder op andere werkplekken, dat voorlichters steeds hogere eisen stellen. Ze willen verder gaan dan de klassieke afspraak van inzage op feitelijke onjuistheden. Die afspraak was een duidelijke grens en natuurlijk was er dan altijd nog discussie over de context en de toon. Dat hoort erbij, maar nu wordt er steeds vaker gevraagd of we de pdf van de publicatie al willen sturen, zodat daar vrijelijk in gestreept mag worden. Zo ver wil ik niet gaan.

‘Onlangs was ik bij een bijeenkomst van hoofdredacteuren waar dit ook ter sprake kwam. Er waren met name dames op hakjes, hoofdredacteuren van vrouwenbladen en ook die bleken gefrustreerd over die eisen. Voorlichters weten heel goed dat er onderlinge concurrentie is. Als je niet wil meegaan met hun eisen, proberen ze het bij een ander blad.’

In het commentaar van afgelopen zaterdag schrijft u dat een voorlichter vertelde over ‘gerenommeerde titels’ waarbij hij wel de foto’s mocht uitzoeken. Welke titels noemde hij?

‘Dat ga ik hier nu niet zeggen, want ik heb het niet bij die titels gecheckt. Het ging om opiniebladen en modebladen. Zoveel opiniebladen zijn er niet in Nederland, dus ja, daar zaten serieuze namen bij.’

Ook dagbladen?

‘Nee, volgens mij noemde hij die niet. Maar het zou mij verbazen als bijlagen van kranten niet in dit spel meedoen.’

Wordt deze frustratie veel besproken op de redactie?

‘Niet veel, maar het is wel een onderwerp. Ik heb het idee dat het minder voorkomt bij de dagkrant, die is meer nieuwsgericht. Wij merken het vooral bij bekende Nederlanders uit het populaire genre, voornamelijk van televisie. Maar ook prominenten uit politiek en bedrijfsleven doen er aan mee. En soms gaat Het Parool mee in eisen, maar als we ze te ver vinden gaan, houdt het op.’

Is de oproep aan uw collega’s serieus bedoeld?

Aanvankelijk was het dat niet helemaal, maar ik ontving meteen veel reacties van collega’s via Twitter en via e-mail. Ik denk dat het heel goed zou zijn als we hier met zijn allen strenger in worden, want het werkt alleen als iedereen het doet. Er is altijd een klassieke strijd geweest tussen voorlichting en journalistiek, maar ik merk dat de grens verschuift.’

Hoe stelt u zich die collectieve strengere houding voor? Er is natuurlijk onderlinge concurrentie tussen media. Voorlichters spelen daar op in.

‘Ja, al is die concurrentie ook weer niet zo groot. Ik denk ook niet aan contracten, maar aan meer bewustzijn onder journalisten en meer discussie tussen hoofdredacteuren over dit onderwerp.’

Heeft u nog een voorbeeld van een absurde eis van een voorlichter?

‘Zat. We hebben de rubriek ‘Een drankje met’, waarin een lezer een BN’er ontmoet. De voorlichter van een soapster in die rubriek wilde de tekst en de streamers aanpassen, we moesten de kledingsponsor noemen, ga zo maar door. Dat doen we natuurlijk niet.’

Wie was dat?

‘Dat ga ik nu niet zeggen.’

Is dat niet deel van het probleem? Waarom benoemt u niet wie die eisen stelt?

‘Misschien is dat zo, misschien moet je het benoemen. Maar ik doe dat nu niet.’

Na de afsluiting van het interview vraagt Henfling of hij de tekst nog mag inzien.

Op feitelijke onjuistheden?

‘Ja, haha. Ik ga het stuk niet herschrijven.’

Er kwamen geen opmerkingen.